Een droge mond in de nacht herken je meteen. Je wordt wakker met een tong die aan je gehemelte plakt, een schrale keel en de neiging om direct een glas water leeg te drinken. Soms word je er midden in de nacht zelfs wakker van. Vervelend, maar meestal goed te verklaren. Hieronder lees je waarom je met een droge mond wakker wordt, wat je er zelf aan doet en wanneer je beter even langs de huisarts gaat.
Waarom je mond 's nachts uitdroogt
Overdag maak je de hele tijd speeksel aan. Je praat, eet en slikt, en dat houdt alles vochtig. Tijdens je slaap gaat die aanmaak vanzelf omlaag. Dat is normaal en de reden dat bijna iedereen 's ochtends een wat drogere mond heeft. Gaat het verder dan dat en word je elke ochtend wakker met een kurkdroge mond, dan speelt er vaak iets anders mee.
Je ademt door je mond
Dit is de meest voorkomende oorzaak. Adem je 's nachts met je mond open, dan strijkt er urenlang lucht langs je tong en gehemelte en verdampt het beetje speeksel dat er is. Vaak merk je het zelf niet, maar je partner hoort het wel: wie door de mond ademt, snurkt ook vaker. Mondademen gebeurt meestal omdat de neus niet vrij is, bijvoorbeeld door een verkoudheid, hooikoorts of huisstofmijt, of gewoon uit gewoonte.
Droge lucht in de slaapkamer
Zodra de verwarming aangaat, daalt de luchtvochtigheid binnen flink. In een warme, droge slaapkamer droogt je mond sneller uit, zeker als je ook nog door je mond ademt. Dat verklaart waarom de klachten in de herfst en winter vaak toenemen.
Wat je 's avonds drinkt en neemt
Alcohol en koffie laat op de avond drogen je uit. Hetzelfde geldt voor te weinig drinken over de dag. Ook veel medicijnen hebben een droge mond als bijwerking, zoals middelen tegen hooikoorts, sommige antidepressiva, plaspillen en bloeddrukverlagers. Staat het in je bijsluiter, dan weet je waar het vandaan komt. Stop nooit op eigen houtje, maar bespreek het met je arts of apotheker.
Andere oorzaken
Met het ouder worden maak je vaak minder speeksel aan. Heb je naast een droge mond ook veel dorst en moet je vaker plassen, of blijven je ogen ook droog, laat dat dan nakijken. Suikerziekte en de ziekte van Sjögren kunnen zich zo laten zien.
Wat je zelf kunt doen tegen een droge mond in de nacht
Zorg dat je neus vrij is voor het slapen
Adem je makkelijk door je neus, dan blijft je mond 's nachts ook eerder dicht. Zit je neus 's avonds vaak vol, spoel hem dan voor het slapen met lauw water en spoelzout. Een neusdouche met zakjes spoelzout maakt dat makkelijk, omdat de verhouding zout en water dan altijd klopt. Valt je neus vooral 's nachts dicht, dan kun je ook neusstrips proberen. Ze tillen de neusvleugels zachtjes op, zodat je makkelijker door je neus ademt.
Help je lippen dicht te blijven
Is je neus vrij maar valt je mond uit gewoonte open, dan kan mondtape helpen. Het is een zachte strip over je lippen die je eraan herinnert om ze ontspannen gesloten te houden. Begin rustig en alleen als je goed door je neus kunt ademen. In het artikel mondtape voor het slapen: veilig en zo begin je lees je stap voor stap hoe je het aanpakt, en wanneer je het beter niet gebruikt. Wil je het proberen, kijk dan naar onze mondtape voor de nacht, gemaakt om zacht op de huid te zijn.
Houd de slaapkamer koel en niet te droog
Een slaapkamer van rond de 16 tot 18 graden slaapt voor de meeste mensen prettig. Zet de verwarming daar lager of uit, lucht overdag even met het raam open en hang eventueel een bakje water aan de radiator. Met een hygrometer van een paar euro zie je meteen of de lucht te droog is. Tussen de 40 en 60 procent voelt voor de meeste mensen goed.
Drink verspreid over de dag
Een liter water vlak voor het slapen helpt niet en stuurt je 's nachts vooral naar de wc. Drink liever gelijkmatig over de dag en zet een glas water naast je bed voor een paar slokjes als je wakker wordt. Laat alcohol in de avond liever staan en neem na het avondeten geen koffie meer.
Kleine dingen die ook schelen
Een suikervrije kauwgom of zuigtablet overdag zet je speekselaanmaak aan. Een lippenbalsem voor het slapen voorkomt schrale, gebarsten lippen. En poets je tanden goed: bij een droge mond heb je minder bescherming tegen gaatjes, dus een fluoridetandpasta en een vaste poetsbeurt voor het slapen zijn extra belangrijk.
Wanneer ga je naar de huisarts?
Een droge mond door droge lucht of mondademen is vervelend, maar niet gevaarlijk. Ga wel naar de huisarts als de klachten weken aanhouden ondanks deze tips, als je ook veel dorst hebt en vaak moet plassen, als je ogen ook steeds droog zijn, of als je moeite hebt met slikken of praten. Snurk je hard en word je overdag moe wakker, of heeft je partner gemerkt dat je adem stokt tijdens je slaap? Bespreek dat dan ook, want dat kan wijzen op slaapapneu.
Veelgestelde vragen
Is een droge mond in de nacht normaal?
Een beetje wel. Tijdens je slaap maak je minder speeksel aan, dus 's ochtends is je mond bij bijna iedereen wat droger. Word je elke nacht wakker van dorst of plakt je tong aan je gehemelte, dan zit er vaak mondademen, droge lucht of een medicijn achter.
Waarom word ik wakker met een droge mond?
Meestal omdat je 's nachts door je mond ademt. Dat gebeurt vaak als je neus niet vrij is door verkoudheid of allergie. Droge lucht door de verwarming, alcohol op de avond en medicijnen met een droge mond als bijwerking kunnen ook meespelen.
Helpt mondtape tegen een droge mond?
Mondtape helpt je om je lippen 's nachts ontspannen gesloten te houden, zodat je door je neus ademt in plaats van door je mond. Het is alleen geschikt als je goed door je neus kunt ademen. Heb je een verstopte neus, slaapapneu of een andere ademhalingsklacht, gebruik het dan niet zonder overleg met je arts.
Wat kan ik 's nachts doen als ik wakker word met een droge mond?
Neem een paar slokjes water uit het glas naast je bed en adem een paar keer rustig door je neus. Werkt je neus niet mee, dan kan een neusstrip helpen om weer makkelijker door je neus te ademen. Blijft het elke nacht terugkomen, zoek dan de oorzaak met de tips hierboven.
Zet vanavond een glas water naast je bed, draai de verwarming in je slaapkamer een graad lager en let erop of je neus vrij is voor je gaat liggen. Grote kans dat je morgen al met een frissere mond wakker wordt.
